ارمنستان بهعنوان دروازه تجاری منطقهای
ارمنستان وقتی به درد میخورد که کالای شما واقعاً در ارمنستان تغییر کند و مبدأ ارمنی بگیرد. این کشور در اتحادیه اقتصادی اوراسیا است، از موافقتنامههای اتحادیه با ایران و امارات بهره میبرد و از ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶ از کاهش موقت تعرفههای اروپا. صرف عبور کالا از این کشور هیچکدام از این مزایا را نمیدهد.

ارمنستان وقتی به درد میخورد که کالای شما واقعاً در ارمنستان تغییر کند و مبدأ ارمنی بگیرد. این کشور در اتحادیه اقتصادی اوراسیا است، از موافقتنامههای اتحادیه با ایران و امارات بهره میبرد و از ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶ از کاهش موقت تعرفههای اروپا. صرف عبور کالا از این کشور هیچکدام از این مزایا را نمیدهد.
درهای اصلی تجاری کداماند؟
- اتحادیه اوراسیا: ارمنستان عضو است، پس قواعد گمرکی و فنی اتحادیه برای فروش در اتحادیه اعمال میشود.
- ایران: موافقتنامه تجارت آزاد اتحادیه و ایران از ۱۵ مه ۲۰۲۵ اجرایی است (کمیسیون اوراسیا).
- امارات: موافقتنامه مشارکت اتحادیه و امارات، امضاشده در ۲۷ ژوئن ۲۰۲۵، طبق گزارشها از ۶ اکتبر ۲۰۲۶ اجرایی شده؛ تاریخ را با کمیسیون اقتصادی اوراسیا تأیید کنید.
- اتحادیه اروپا: کاهش موقت تعرفه از ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶ برای دو سال.
ارمنستان از ۱ ژانویه ۲۰۲۲، پس از انتقال به گروه درآمد متوسطبالا در طبقهبندی بانک جهانی، از طرح GSP اروپا خارج شد؛ پس مقالههای قدیمیای که از GSP+ میگویند منسوخاند.
اقدامات جدید اروپا چیست؟
شورای اتحادیه اروپا در ۲۴ سپتامبر ۲۰۲۶ اقدامات تجاری موقت برای ارمنستان تصویب کرد. این اقدامات از ۱۰ اکتبر ۲۰۲۶ برای دو سال اعمال میشود و حدود ۸۰٪ صادرات ارمنستان به اروپا را آزاد میکند. کالاهای پیوست یک بدون محدودیت و کالاهای پیوست دو در سهمیههای سالانه بدون عوارضاند. اثبات مبدأ میتواند گواهی EUR.1، اظهار روی فاکتور (بالاتر از ۶٬۰۰۰ یورو، وضعیت صادرکننده مجاز لازم است) یا اظهار REX باشد و اقدامات حفاظتی اعمال میشود.
شورا گفته این اقدامات پاسخ به محدودیتهای تجاری اخیر روسیه است که نزدیک به ۹۹٪ صادرات میوه، سبزی و گیاه تازه ارمنستان به روسیه را در بر میگیرد.
اعداد چه میگویند؟
بهگزارش Armenpress به نقل از کمیته آمار، تجارت خارجی ارمنستان در ۲۰۲۵ برابر ۲۱٫۴۳ میلیارد دلار و ۲۹٪ کمتر از ۲۰۲۴ بود: صادرات ۸٫۴۰ و واردات ۱۳٫۰۳ میلیارد دلار. بهگفته وزیر اقتصاد، صادرات به اتحادیه اروپا ۹٫۲٪ رشد کرد و به ۶۶۷ میلیون دلار رسید. چنین نوسانی نشان میدهد بخشی از تجارت ناپایدار است؛ برنامه خود را روی کالاها و مسیرهایی بگذارید که در کنترل شماست.
دام کار کجاست؟
مبدأ. ترجیحات برای کالاهایی است که قواعد مبدأ هر موافقتنامه را رعایت کنند. وارد کردن کالا به ارمنستان و فرستادنش به جای دیگر آن را ارمنی نمیکند. فرایند حداقلی هم معمولاً کافی نیست. پیش از طراحی مسیر حول ارمنستان، تحلیل مبدأ را به متخصص گمرک بسپارید.
پیش از اقدام چه چیزهایی را باید تأیید کنید
- قواعد مبدأ و فهرست کالای هر موافقتنامه برای کد HS شما.
- تاریخ اجرایی شدن موافقتنامه اتحادیه اوراسیا و امارات.
- اینکه کالای شما در پیوست یک یا دو اقدامات اروپا است و وضعیت سهمیه.
- الزامات گمرکی و انطباق در اتحادیه اوراسیا (مقررات فنی اتحادیه).
منابع
- Eurasian Economic Commission: trade agreements with Iran
- EEC: EAEU and Iran full free trade agreement entered into force
- WAM via Gulf News, 6 October 2026: UAE–EAEU trade deal takes effect
- TASS, 6 August 2026: EAEU–UAE agreement entry into force
- Council of the EU, 24 September 2026: temporary trade measures for Armenia
- European Commission, Access2Markets: EU temporarily liberalises trade with Armenia
- EU GSP Hub: Armenia (archived)
- Armenpress, 11 February 2026: Armenia foreign trade in 2025
- ARKA: Armenia exports to the EU in 2025
قدم بعدی را با مسئله واقعی شروع کنید
محصول یا خدمت، مشتری هدف و مسئله فعلی را مطرح کنید تا تناسب موضوع با حوزه همکاری و اقدام بعدی بررسی شود.